چند روز پیش، خزانهداری آمریکا شرکت S Sistem Lojistik انباردار گمرکی استانبول که پذیرش محمولههای هوایی چند ایرلاین ایرانی را انجام میداد را در فهرست تحریم قرار داد. این خبر بین فورواردرها و بازرگانانی که این روزها به استانبول بهعنوان مسیر اصلی حمل هوایی وابسته شدهاند، نگرانی جدی ایجاد کرده.
سؤال روشنه: آیا واقعاً مسیر هوایی ترکیه بسته شده، یا با یک اختلال موضعی طرفیم؟
چرا اصلاً استانبول اینقدر مهم شده بود؟
پیش از جنگ، بخش بزرگی از محمولههای هوایی وارداتی ایران از طریق ترانشیپ امارات (دبی) جابهجا میشد و ترکیه بیشتر نقش ترانشیپ محمولههای اروپایی رو داشت. بعد از جنگ و با از سرگیری تدریجی پروازها، استانبول عملاً به هاب اصلی ترانشیپ هوایی ایران تبدیل شد.
اتفاقی که واقعاً افتاده
در ۸ سپتامبر ۲۰۲۶، اداره کنترل داراییهای خارجی آمریکا (OFAC) در قالب عملیاتی با عنوان «Economic Outcast» یک اقدام گسترده علیه بخش هوانوردی ایران انجام داد: ۳۶ هدف، شامل ۲۷ ایرلاین ایرانی (عملاً تقریباً تمام ایرلاینهای فعال ایران) و چند شرکت پشتیبان خارج از ایران، تحریم شدند. این اقدام ادامهی کارزاری بود که از ۲۴ اوت با عنوان «Economic D-Day» علیه بخشهای نفت و هوانوردی ایران آغاز شده بود.
در میان شرکتهای تحریمشده، سه شرکت ترکیهای دیده میشه S Sistem Lojistik و Mes Cargo (هر دو مستقر در استانبول) و Sky Phoenix Airways (ازمیر). طبق اعلام خزانهداری آمریکا،S Sistem بهطور مشخص بهخاطر هماهنگی محمولهها برای ماهانایر تحریم شده و به این ایرلاین مرتبط اعلام شده. این ارتباط مستقیم با ماهانایر دلیل اصلی تحریم این انباردار خاصه، نه لزوماً کل فعالیت ترانشیپ هوایی ایران در ترکیه.
پس یعنی مسیر ترکیه کاملاً بسته نشده؟
بهطور دقیق: نه، مسیر ترکیه بهطور کامل بسته نشده، اما یک گره کلیدی آن از کار افتاده و ریسک گسترش این اختلال واقعی است.
- S Sistem بهطور موقت پذیرش محموله را تا اطلاع ثانوی متوقف کرده و تکلیف محمولههایی که پیش از تحریم در انبار این شرکت پذیرش شده بودند هنوز روشن نیست.
- کارشناسان هشدار دادهاند که این نوع اقدامات معمولاً به کل هابهای منطقهای سرایت میکند؛ در این مورد مشخصاً به سه دروازه اصلی تجارت هوایی ایران یعنی دبی، دوحه و استانبول اشاره شده.
- خزانهداری همزمان مجوز عمومی G-1 (که اجازه صادرات مجدد موقت هواپیماهای غیرنظامی به ایران را میداد) را از ۸ سپتامبر معلق کرده و مجوزهای جدیدی صرفاً برای جمعآوری تراکنشهای موجود صادر کرده است.
نکته مهم برای فورواردرها این است که این تحریم مشخصاً حول ارتباط با ماهانایر شکل گرفته. یعنی محمولههایی که از طریق ایرلاینها یا انبارداران دیگر (بدون ارتباط با ماهانایر) در استانبول جابهجا میشوند، بهطور مستقیم مشمول همین تحریم خاص نیستند، اما با توجه به اینکه کل بخش هوانوردی ایران زیر فشار قرار گرفته، ریسک تحریمهای بعدی روی سایر انبارداران و ایرلاینها را نمیتوان نادیده گرفت.
این یعنی چه برای واردکنندهای که محموله هوایی در راه دارد؟
- محمولههایی که هنوز به استانبول تحویل نشدهاند باید تا روشنشدن وضعیت، بهصورت موقت متوقف یا به انبارداران/ایرلاینهای بدون ارتباط با ماهانایر هدایت شوند.
- محمولههای گیرافتاده در انبار S Sistem فعلاً بدون برنامه زمانی مشخص برای ترخیص هستند.
- هزینههای احتمالی انبارداری، بازگشت یا مسیر جایگزین برای اینگونه محمولهها معمولاً بر عهده صاحب کالا خواهد بود، مگر آنکه فورواردر بهصورت مکتوب پذیرش هزینه را اعلام کرده باشد، این نکتهای است که باید پیش از هر ارسال جدید بهصراحت با طرف ترکیهای مشخص شود.
و در پایان
مسیر هوایی ترکیه «تعطیل» نشده، اما یکی از کانالهای اصلی آن عملاً از کار افتاده و کل اکوسیستم ترانشیپ هوایی ایران (دبی، دوحه، استانبول) در معرض فشار بیشتری قرار گرفته. در چنین شرایطی، تکیهی صرف به یک مسیر یا یک ایرلاین ریسک بالایی دارد. آریان لجستیک وضعیت این تحریمها را بهصورت روزانه پیگیری میکند و پیش از ارسال هر محموله هوایی، وضعیت بهروز ایرلاین و انباردار مقصد را با طرفهای عملیاتی خود تأیید میکند.
دوران «یک مسیر برای همه محمولهها» به پایان رسیده است.
برای محاسبه هزینه و زمان حمل بار خود متناسب با نوع و حجم کالا، با کارشناسان آریان لجستیک تماس بگیرید.
برای دریافت استعلام آنلاین حمل، همین حالا اقدام کنید؛ کارشناسان آریان لجستیک پاسخگوی شما هستند.
برای دریافت آخرین نرخهای حمل زمینی از چین، اخبار وضعیت مرزها و تغییرات مقررات ترانزیت، کانال آریان لجستیک را دنبال کنید:
